Saverio Vacca – Barbera d'Alba Superiore 2021 (Magnum)

De familie Vacca maakt wijn in Barbaresco sinds 1958, toen grootvader Francesco zijn eerste wijngaarden aanlegde onder de heuvel van Ovello. Vandaag runt Saverio Vacca het bedrijf samen met zijn vader Mario op zeven hectare — niet groot, gemeten naar Piemontese maatstaven, maar wel eigen percelen in een dorp waar elke hectare telt. De Nebbiolo voor Barbaresco draagt de familie traditioneel af aan de coöperatie Produttori del Barbaresco, één van de meest gerespecteerde collectieven van Italië. Voor de eigen botteling kiest het huis bewust andere etiketten: Barbera d'Alba, Langhe Nebbiolo, Langhe Arneis en een rosato.

Het karakter van deze Barbera komt voort uit een combinatie van een zachte vinificatie (korte schilmaceratie, controle van temperatuur) en een lange rijping op groot eikenhout in plaats van kleine nieuwe barriques. Dat is de Piemontese school: hout dat ademt, niet kleurt. Het resultaat is een Barbera die zijn frisse zuurgraad en zijn rode fruit behoudt, en pas na ruim een jaar rijping in foeder en fles op de markt komt.

Kleur: een helder robijnrood met een licht-granaatachtige rand, typisch voor een Barbera met een jaar op groot eikenhout. De kleur is geconcentreerd zonder de purperzwarte intensiteit van een nog jonge Cabernet.

Neus: open en direct, met braam en rijpe pruim als ankers. Daaronder een lichte kruidlaag: zoethout en een vleugje viooltje, die zich na een paar minuten in het glas laat zien. Geen overheersende vanille- of kokostoetsen van nieuw klein hout: deze Barbera rijpt in grote foeders, dus de fruitexpressie blijft voorop.

Smaak: vol en warm, met dezelfde braam en pruim die je in de neus al rook. De aanwezige zuurgraad — Barbera staat erom bekend ondanks zijn rode kleur — houdt het rijpe fruit fris en levendig. De tannine is zacht en geïntegreerd door het jaar op hout: aanwezig genoeg om structuur te geven, niet zo prominent dat hij de aandacht opeist.

Afdronk: lang en fruitig uitebbend, met een licht-balsamische nadruk en een laatste tikje zuur dat om de volgende slok vraagt. Geen complexe tertiaire laag van langdurige bottelrijping; deze wijn is gemaakt voor de tafel, niet voor het kabinet.

Een vol-rood Barbera-profiel als dit met levendige zuurgraad en geïntegreerde tannine is een klassieke tafelpartner voor de Piemontese keuken: vleesschotels met smaak en vet die de zuurgraad nodig hebben om in balans te komen. Drie combinaties die kloppen:

• Tagliatelle al ragù di salsiccia met varkensworst en salie — de zuren in de Barbera doorsnijden het vet van de worst en de gestoofde tomaat, en de braam- en pruimentonen van de wijn sluiten aan op de zoete laag van de gekarameliseerde uien.
• Brasato al Barbera van rundsschenkel, langzaam gegaard in dezelfde druif — een klassieke Piemontese stoof; de wijn die je in de pan gebruikt is ook de wijn in het glas, en het kruidige profiel van de jus loopt direct parallel aan de afdronk.
• Plateau van gerijpte Italiaanse kazen met Taleggio en jonge Pecorino — de zoutige umami van de kazen vindt rust in het rijpe rode fruit en de tannine van de Barbera, en de zuren houden de mond fris tussen de happen.

De druiven worden met de hand geplukt in de zeven hectare wijngaarden rondom Barbaresco, het Piemontese dorp waar de familie Vacca sinds 1958 wijn maakt. De Barbera wordt apart aangevoerd in kleine kratten. Vinificatie gebeurt in roestvrijstalen tanks met temperatuurcontrole tussen 25 en 27 °C en een schilmaceratie van zeven tot acht dagen, kort genoeg om de fruitexpressie voorop te houden. Na de alcoholische gisting volgt een malolactische omzetting, die de scherpe appelzuren omzet in zachtere melkzuren.

De maturatie loopt vervolgens twaalf maanden in eikenhouten foeders van duizend liter, een tussenformaat dat micro-oxygenatie geeft zonder smaakdragend hout op de Barbera te leggen. Daarna nog drie maanden in roestvrijstaal voor de afronding, gevolgd door twee tot drie maanden bottelrust vóór de release. De Barbera d'Alba Superiore-regel schrijft minimaal vier maanden in hout voor; deze rijping ligt daar drie keer boven.